De Berlijnse Muur

TOUR LANGS VOORMALIG GRENSGEBIED

29 jaar lang zigzagde ‘de Muur’ door de straten van Berlijn. Een 4 meter hoge betonnen kolos, waar je onmogelijk overheen kon klimmen. Aan oostzijde lag langs de gehele muur een strook van enkele tientallen meters aangeharkt zand, ook wel de “doodsstrook” (Todesstreifen) genoemd.

Waakhonden en grenswachters bewaakten de strook, die ook ‘s nachts verlicht was door lantaarnpalen. Een zgn. “achterlandmuur“ schermde dit vijandige “niemansland“ af van de woongebieden in Oost-Berlijn. West-Berlijners, West-Duitsers, diplomaten en reizigers konden slechts via 7 grensovergangen naar Oost-Berlijn. Alleen bejaarden of personen met privleges mochten van Oost naar West reizen. In de periode van de Duitse hereniging in 1990 braken de mensen in de stad de Muur met veel enthousiasme af, waardoor nu slechts een paar honderd meter Muur en driewachttorens bewaard zijn gebleven. Toch zijn op veel plekken in de stad de sporen en resten van de deling nog altijd zichtbaar.

De grensovergang “Bornholmer Strasse” was de eerste die openging op 9 november 1989. Kort daarna reed de eerste “Trabi” het Westen binnen. Deze welbekende “Trabant”- auto kreeg je pas, nadat je ongeveer 18 jaar op een wachtlijst had gestaan. Uiteraard zonder airco…

Deze rode “Love Seat” met ingebouwde speakers is een kunstwerk. “Wahnsinn” klinkt, als je erop gaat zitten, en wij zullen je vertellen waarom…

Een grensverhoging liep tot 1989 langs het “Dynamo Sportstadion”, waar in 1990 nog de laatste wedstrijd van het nationale team van de DDR plaatsvond, tegen het team van de USA! Tegenwoordig ligt op deze plek een mooi stadspark, waar multicultureel Berlijn zich kan ontspannen.

Om plaats te maken voor de Muur en de “doodsstrook” werden vele appartementen destijds gesloopt. Dit om te verhinderen dat burgers vanuit hun vensters in het Westen konden springen. Ook vandaag nog zijn deze wonden pijnlijk zichtbaar in het stadsbeeld.

Kleurrijke, politiek getinte graffiti versierde de westzijde van de Muur. De mensen die na de val van de Muur, stukjes muur met hamers en beitels uitpikten, kregen de naam “Muurspechten”. Dit stukje Muur op de foto heeft de souvenirjagers overleefd.
De “doodsstrook” gezien vanuit de lucht. Omdat deze strook altijd aangeharkt was, konden grenswachters voetafdrukken van vluchtelingen direct zien. Op de foto links een een exacte kopie van hoe het er toen uitzag.

Het stadsdeel “Mitte” in Oost-Berlijn drong diep door tot in het westelijke gedeelte, in de vorm van een neus. Drie West-Berlijnse metrolijnen liepen onder dit Oost-Berlijnse stadsdeel door. In sneltreinvaart, zonder te stoppen, passeerden ze de voormalige stations, die vanaf de straat volledig afgesloten waren voor Oost-Berlijners. Een voorbeeld hiervan is het “Nordbahnhof”.

Bij de voormalige grensovergang aan de “Chausseestrasse” rijden de autos over bronzen konijntjes die in het asfalt zijn ingevoegd. We zullen je vertellen wat daar achter steekt…

Oude grenswachttorens…vraag ons naar de monumentale en historische betekenis ervan!

De broer van Jürgen Litfin was de eerste persoon die vermoord werd tijdens een vluchtpoging na de bouw van de Muur in 1961. Vandaag geeft Jürgen uitleg over hoe de grensbewaking langs de Muur functioneerde.

“De uitgang van de DDR”. Alle bezoekers met een “dagpas” moesten s’avonds door deze deur weer terug naar West-Berlijn. Het “Tränenpalast” (tranenpaleis) dankt zijn naam aan de vele hartverscheurende taferelen die zich hier afspeelden.

De Brandenburger Tor stond tijdens de deling van Berlijn in het niemandsland. De restanten van verwoestte gebouwen werden na de Tweede Wereldoorlog verwijderd. Na 9 november 1989 konden de bewoners van Berlijn dit tot dan toe verboden gebied, weer betreden.

In de schaduw van de nieuwe skyline van de “Potsdamer Platz” kun je één van de resterende grenstorens vinden. Het is onduidelijk of hij daar nog lang kan blijven staan.

Deze kwetsbare restant van de Muur moest zelfs met een ijzeren hek beschermd worden tegen souvenirjagers.

Bij Checkpoint Charlie kan je symbolen kopen die herinneren aan de Koude Oorlog. Stukjes van de Muur zijn alom aanwezig. Alleen buitenlanders en diplomaten konden destijds de grensovergang bij Checkpoint Charlie gebruiken. Ook is dit de plek waar Amerikaanse en Sovjet-Russische tanks ooit tegenover elkaar stonden, wat bijna tot een derde wereldoorlog leidde….

Nog een kus op het einde … De voormalige Sovjet-dictator Leonid Breshnjew en de DDR- chef Erich Honecker, afgebeeld op de oostzijde van de Muur. In 1990 hebben internationale kunstenaars – geïnspireerd door de gebeurtenissen in 1989 een stuk van bijna 2 kilometer Muur gebruikt als canvas voor hun schilderingen.

 

 

Opgelet: Dit kleine overzicht is absoluut geen vervanging voor een tour van ˮBerlin on Bike“!

Naar boven